۱۴۰۵ آبان ۲۶, سه‌شنبه
دلار آمریکا۲۶۷٬۷۹۵▼ ۰٫۳۴٪یورو۲۹۴٬۹۷۰▼ ۰٫۴۸٪درهم امارات۷۲٬۹۷۵▼ ۰٫۳۴٪سکه امامی۲۵۱٬۰۱۵٬۰۰۰▲ ۰٫۱۸٪طلای ۱۸ عیار (گرم)۲۴٬۶۵۴٬۲۰۰▲ ۰٫۳۵٪انس طلا۳٬۸۶۳ $▼ ۰٫۰۶٪تتر۲۶۹٬۴۶۹▲ ۰٫۰۲٪بیت‌کوین۶۴٬۶۷۸ $▼ ۰٫۸۱٪اتریوم۱٬۸۱۴ $▼ ۰٫۵۳٪سولانا۷۳٫۳۳ $▲ ۲٫۵۶٪اپل۳۵۲٫۷۸ $▼ ۰٫۹۸٪انویدیا۱۵۶٫۱۴ $▼ ۴٫۱۲٪مایکروسافت۵۱۷٫۹۹ $▼ ۱٫۱۲٪آلفابت (گوگل)۲۸۳٫۷۲ $▼ ۴٫۰۷٪تسلا۳۷۹٫۷۴ $▼ ۲٫۶۹٪شاخص نزدک۲۴٬۵۱۰ $▼ ۲٫۴۹٪
نرخ ارز

آموزش ری‌اکت (React) از صفر با ساخت اپلیکیشن فهرست کارها

آموزش ری‌اکت از صفر و قدم‌به‌قدم: راه‌اندازی پروژه با Vite، JSX، کامپوننت، props، state و useEffect، و ساخت یک اپ فهرست کارها که داده‌هایش در مرورگر می‌ماند.

کاور گرافیکی DevNA با عنوان «React»: آموزش از صفر با ساخت اپ فهرست کارها
کاور گرافیکی DevNA با عنوان «React»: آموزش از صفر با ساخت اپ فهرست کارها
فهرست مطالب
  1. React چیست و چه مشکلی را حل می‌کند؟
  2. پیش‌نیازها
  3. ساخت پروژه با Vite
  4. JSX؛ نوشتن رابط کاربری در جاوااسکریپت
  5. رابط کاربری را چطور به کامپوننت تقسیم کنیم؟
  6. پروژه‌ی عملی آموزش ری‌اکت: فهرست کارها
  7. ساخت نسخه‌ی نهایی
  8. اشتباه‌های رایج تازه‌کارها
  9. بعد از React چه یاد بگیریم؟
  10. جمع‌بندی

آموزش ری‌اکت (React) را بهتر است با ساختن یک چیز واقعی شروع کنید، نه با حفظ کردن اصطلاحات. React کتابخانه‌ای برای ساخت رابط کاربری است که صفحه را به قطعه‌های کوچک و مستقل به نام کامپوننت (Component) تقسیم می‌کند. در این آموزش با Vite یک پروژه‌ی تازه می‌سازیم و قدم‌به‌قدم یک اپلیکیشن فهرست کارها (To-do) می‌نویسیم که فیلتر دارد و داده‌هایش را در مرورگر نگه می‌دارد.

React چیست و چه مشکلی را حل می‌کند؟

در جاوااسکریپت خالص، برای به‌روز کردن صفحه باید خودتان عناصر DOM را پیدا و تغییر دهید. در پروژه‌های بزرگ این کار به‌سرعت پیچیده و پرخطا می‌شود. React رویکرد اعلانی (Declarative) دارد: شما توصیف می‌کنید رابط کاربری برای هر وضعیت داده چه شکلی باید داشته باشد و React خودش صفحه را با داده هماهنگ نگه می‌دارد.

سه مفهوم اصلی React که در این آموزش با آن‌ها کار می‌کنیم:

  • کامپوننت: تابعی که بخشی از رابط کاربری را برمی‌گرداند.
  • props: داده‌ای که کامپوننت والد به فرزند می‌دهد.
  • state: حافظه‌ی داخلی کامپوننت که با تغییرش صفحه دوباره رندر می‌شود.

پیش‌نیازها

  • آشنایی با جاوااسکریپت مدرن: توابع پیکانی، destructuring، عملگر spread و متدهای map و filter.
  • نصب بودن Node.js. طبق مستندات Vite، نسخه‌ی 20.19 یا 22.12 به بالا لازم است؛ بهتر است یکی از نسخه‌های LTS فعلی Node.js را نصب کنید. نسخه را بررسی کنید:
node -v

ساخت پروژه با Vite

مستندات رسمی React برای ساختن اپلیکیشن کامل استفاده از یک فریم‌ورک را پیشنهاد می‌کند، اما برای شروع از صفر، Vite را در کنار ابزارهایی مثل Parcel و Rsbuild معرفی می‌کند. برای یادگیری، Vite ساده‌ترین مسیر است. در ترمینال اجرا کنید:

npm create vite@latest devna-tasks -- --template react --no-interactive
cd devna-tasks
npm install
npm run dev

گزینه‌ی --no-interactive باعث می‌شود Vite پرسش‌های تعاملی، مثل نصب و اجرای خودکار، را نپرسد تا دستورهای بعدی دقیقاً همان‌طور که نوشته شده اجرا شوند. آدرس http://localhost:5173 را باز کنید تا صفحه‌ی پیش‌فرض را ببینید. اگر ترجیح می‌دهید از ابتدا با TypeScript کار کنید، به‌جای react از قالب react-ts استفاده کنید؛ برای آشنایی با TypeScript، آموزش تایپ‌اسکریپت برای برنامه‌نویسان جاوااسکریپت را ببینید. اگر نصب بسته‌ها از ایران کند است، نکته‌ی مربوط به آینه‌ی رجیستری npm در همان آموزش را ببینید.

فایل‌های مهم پروژه:

فایل نقش
index.html صفحه‌ی اصلی با یک div به شناسه‌ی root
src/main.jsx نقطه‌ی ورود؛ کامپوننت App را داخل root رندر می‌کند
src/App.jsx کامپوننت اصلی که آن را بازنویسی می‌کنیم
src/index.css استایل‌های سراسری

JSX؛ نوشتن رابط کاربری در جاوااسکریپت

کامپوننت‌های React با JSX نوشته می‌شوند؛ نحوی شبیه HTML داخل جاوااسکریپت. چند قاعده‌ی مهم:

  • به‌جای class از className استفاده کنید.
  • هر کامپوننت باید یک عنصر ریشه برگرداند؛ اگر نمی‌خواهید div اضافه کنید، از <>...</> استفاده کنید.
  • هر عبارت جاوااسکریپت را داخل {} بنویسید.
  • همه‌ی تگ‌ها باید بسته شوند؛ مثل <input />.

اولین کامپوننت و props

function Greeting({ name }) {
  return <h2>Hello, {name}!</h2>;
}

export default function App() {
  return (
    <>
      <Greeting name="Sara" />
      <Greeting name="Arash" />
    </>
  );
}

Greeting یک کامپوننت است و name یک prop. یک کامپوننت را با props مختلف بارها استفاده می‌کنید. توجه کنید که نام کامپوننت‌ها باید با حرف بزرگ شروع شود.

state با useState

import { useState } from "react";

export default function Counter() {
  const [count, setCount] = useState(0);

  return (
    <button onClick={() => setCount(count + 1)}>
      Clicked {count} times
    </button>
  );
}

useState یک هوک (Hook) است و دو چیز برمی‌گرداند: مقدار فعلی و تابعی برای تغییرش. هر بار setCount صدا زده شود، React کامپوننت را دوباره رندر می‌کند.

رابط کاربری را چطور به کامپوننت تقسیم کنیم؟

پیش از نوشتن کد، طرح صفحه را روی کاغذ بکشید و دور هر بخش مستقل یک کادر بکشید. مستندات React همین روش را «فکر کردن به سبک React» می‌نامد. برای اپلیکیشن فهرست کارها چهار بخش داریم:

کامپوننت مسئولیت
App نگه داشتن فهرست کارها و فیلتر فعلی
TaskForm گرفتن عنوان کار تازه از کاربر
TaskList نمایش فهرست یا پیام خالی بودن آن
TaskItem نمایش یک کار با دکمه‌ی تیک و حذف

دو پرسش کمک می‌کند مرز کامپوننت‌ها را درست تعیین کنید. اول، این بخش یک کار مشخص انجام می‌دهد یا چند کار؟ اگر چند کار، احتمالاً باید شکسته شود. دوم، کدام داده واقعاً تغییر می‌کند و کدام کامپوننت‌ها به آن نیاز دارند؟ state را در نزدیک‌ترین والد مشترک همه‌ی آن کامپوننت‌ها نگه دارید. نام‌گذاری روشن هم به همان اندازه مهم است؛ اصولش را در راهنمای کلین کد مرور کرده‌ایم.

پروژه‌ی عملی آموزش ری‌اکت: فهرست کارها

حالا اپلیکیشن اصلی را می‌سازیم. ابتدا پوشه‌ی src/components را بسازید.

قدم ۱: فرم افزودن کار

فایل src/components/TaskForm.jsx:

import { useState } from "react";

export default function TaskForm({ onAdd }) {
  const [title, setTitle] = useState("");

  function handleSubmit(event) {
    event.preventDefault();
    const trimmed = title.trim();
    if (!trimmed) return;
    onAdd(trimmed);
    setTitle("");
  }

  return (
    <form onSubmit={handleSubmit} className="task-form">
      <input
        value={title}
        onChange={(event) => setTitle(event.target.value)}
        placeholder="New task..."
        aria-label="Task title"
      />
      <button type="submit">Add</button>
    </form>
  );
}

این یک ورودی کنترل‌شده (Controlled Input) است: مقدار input همیشه از state می‌آید و هر تایپ، state را به‌روز می‌کند. فرم خودش کار را ذخیره نمی‌کند؛ فقط تابع onAdd را که از والد گرفته صدا می‌زند.

قدم ۲: نمایش هر کار

فایل src/components/TaskItem.jsx:

export default function TaskItem({ task, onToggle, onDelete }) {
  return (
    <li className={task.done ? "task done" : "task"}>
      <label>
        <input
          type="checkbox"
          checked={task.done}
          onChange={() => onToggle(task.id)}
        />
        {task.title}
      </label>
      <button onClick={() => onDelete(task.id)} aria-label={`Delete ${task.title}`}>
        ×
      </button>
    </li>
  );
}

قدم ۳: فهرست کارها و prop به نام key

فایل src/components/TaskList.jsx:

import TaskItem from "./TaskItem.jsx";

export default function TaskList({ tasks, onToggle, onDelete }) {
  if (tasks.length === 0) {
    return <p className="empty">Nothing here yet.</p>;
  }

  return (
    <ul className="task-list">
      {tasks.map((task) => (
        <TaskItem
          key={task.id}
          task={task}
          onToggle={onToggle}
          onDelete={onDelete}
        />
      ))}
    </ul>
  );
}

وقتی فهرستی را با map رندر می‌کنید، هر عنصر به یک key یکتا و پایدار نیاز دارد تا React بفهمد کدام آیتم اضافه، حذف یا جابه‌جا شده است. از اندیس آرایه به‌عنوان key استفاده نکنید؛ با حذف یا جابه‌جایی آیتم‌ها باگ‌های عجیب می‌سازد.

قدم ۴: کامپوننت اصلی و ذخیره با useEffect

محتوای src/App.jsx را با این کد جایگزین کنید:

import { useEffect, useState } from "react";
import TaskForm from "./components/TaskForm.jsx";
import TaskList from "./components/TaskList.jsx";

const STORAGE_KEY = "devna-tasks";
const FILTERS = {
  all: () => true,
  active: (task) => !task.done,
  done: (task) => task.done,
};

function loadTasks() {
  try {
    return JSON.parse(localStorage.getItem(STORAGE_KEY)) ?? [];
  } catch {
    return [];
  }
}

export default function App() {
  const [tasks, setTasks] = useState(loadTasks);
  const [filter, setFilter] = useState("all");

  useEffect(() => {
    localStorage.setItem(STORAGE_KEY, JSON.stringify(tasks));
  }, [tasks]);

  function addTask(title) {
    setTasks((prev) => [...prev, { id: Date.now(), title, done: false }]);
  }

  function toggleTask(id) {
    setTasks((prev) =>
      prev.map((task) => (task.id === id ? { ...task, done: !task.done } : task))
    );
  }

  function deleteTask(id) {
    setTasks((prev) => prev.filter((task) => task.id !== id));
  }

  const visibleTasks = tasks.filter(FILTERS[filter]);
  const remaining = tasks.filter((task) => !task.done).length;

  return (
    <main className="app">
      <h1>My Tasks</h1>
      <TaskForm onAdd={addTask} />
      <div className="filters">
        {Object.keys(FILTERS).map((name) => (
          <button
            key={name}
            className={name === filter ? "active" : ""}
            onClick={() => setFilter(name)}
          >
            {name}
          </button>
        ))}
      </div>
      <TaskList tasks={visibleTasks} onToggle={toggleTask} onDelete={deleteTask} />
      <p className="summary">{remaining} task(s) left</p>
    </main>
  );
}

چند نکته‌ی کلیدی در این فایل:

  • بالا بردن state (Lifting State Up): فهرست کارها در App نگه داشته می‌شود، چون هم فرم و هم فهرست به آن نیاز دارند. فرزندان فقط تابع‌هایی مثل onAdd و onToggle را دریافت می‌کنند.
  • تغییرناپذیری (Immutability): هیچ‌جا آرایه را درجا تغییر نمی‌دهیم. [...prev, newTask]، map و filter همیشه آرایه‌ی تازه می‌سازند.
  • تابع به‌روزرسانی: با setTasks((prev) => ...) همیشه از آخرین مقدار state استفاده می‌کنیم.
  • مقدار اولیه‌ی تنبل: useState(loadTasks) تابع را فقط در رندر اول اجرا می‌کند، نه در هر رندر.
  • useEffect: بعد از هر تغییر tasks، فهرست در localStorage ذخیره می‌شود. آرایه‌ی [tasks] می‌گوید این اثر فقط وقتی tasks عوض شد اجرا شود.
  • داده‌ی مشتق‌شده: visibleTasks و remaining را در state نگه نمی‌داریم؛ از روی tasks محاسبه می‌شوند.

قدم ۵: کمی استایل

محتوای src/index.css را با این استایل ساده جایگزین کنید و فایل src/App.css را که دیگر استفاده نمی‌شود حذف کنید:

body { font-family: system-ui, sans-serif; background: #f6f8fb; margin: 0; }
.app { max-width: 480px; margin: 40px auto; padding: 24px; background: #fff; border-radius: 12px; }
.task-form { display: flex; gap: 8px; }
.task-form input { flex: 1; padding: 8px; }
.filters { display: flex; gap: 8px; margin: 16px 0; }
.filters .active { font-weight: bold; text-decoration: underline; }
.task-list { list-style: none; padding: 0; }
.task { display: flex; justify-content: space-between; padding: 8px 0; border-bottom: 1px solid #eee; }
.task.done label { text-decoration: line-through; color: #888; }

حالا در مرورگر چند کار اضافه کنید، تیک بزنید، فیلتر را عوض کنید و صفحه را دوباره بارگذاری کنید؛ کارها باقی می‌مانند.

اشکال‌زدایی در مرورگر

اگر چیزی درست کار نکرد، اول کنسول مرورگر را باز کنید؛ React بیشتر خطاها و هشدارها، مثل نبودن key در فهرست، را همان‌جا با توضیح نشان می‌دهد. افزونه‌ی React Developer Tools هم درخت کامپوننت‌ها را نشان می‌دهد و می‌توانید props و state هر کامپوننت را لحظه‌به‌لحظه ببینید. توجه کنید که در حالت توسعه، StrictMode در فایل main.jsx بعضی توابع را عمداً دو بار اجرا می‌کند تا اثرهای جانبی ناخواسته را زودتر پیدا کنید؛ این رفتار در نسخه‌ی نهایی وجود ندارد.

ساخت نسخه‌ی نهایی

npm run build
npm run preview

دستور build خروجی بهینه را در پوشه‌ی dist می‌سازد: یک فایل HTML و فایل‌های JS و CSS که نامشان هش محتوا دارد. این پوشه را روی هر میزبان فایل ایستا می‌توانید منتشر کنید. همین نام‌های هش‌دار اجازه می‌دهند فایل‌ها برای مدت طولانی کش شوند؛ جزئیاتش را در راهنمای CDN توضیح داده‌ایم. کد پروژه را هم در Git نگه دارید.

اشتباه‌های رایج تازه‌کارها

اشتباه راه درست
tasks.push(newTask) و سپس setTasks(tasks) ساختن آرایه‌ی تازه با [...prev, newTask]
نبودن key یا استفاده از اندیس آرایه یک شناسه‌ی یکتا و پایدار مثل task.id
نگه داشتن داده‌ی قابل‌محاسبه در state محاسبه در زمان رندر از روی state اصلی
استفاده از useEffect برای هر محاسبه useEffect فقط برای هماهنگی با دنیای بیرون، مثل localStorage یا شبکه
صدا زدن تابع به‌جای پاس دادنش: onClick={handle()} onClick={handle} یا onClick={() => handle(id)}

بعد از React چه یاد بگیریم؟

حالا با اصلی‌ترین مفاهیم React کار کرده‌اید: کامپوننت، JSX، props، state، رندر فهرست و useEffect. قدم‌های بعدی پیشنهادی:

  1. گرفتن داده از یک API واقعی با fetch و نمایش وضعیت بارگذاری و خطا.
  2. تبدیل همین پروژه به TypeScript با قالب react-ts.
  3. یادگیری یک فریم‌ورک کامل مثل Next.js برای مسیریابی و رندر سمت سرور؛ آموزش Next.js App Router از همین نقطه ادامه می‌دهد.

جمع‌بندی

در این آموزش ری‌اکت با Vite یک پروژه ساختید، JSX و کامپوننت را شناختید، داده را با props بین کامپوننت‌ها جابه‌جا کردید، با useState حافظه‌ی کامپوننت را مدیریت کردید و با useEffect داده‌ها را در مرورگر ذخیره کردید. بهترین تمرین این است که یک قابلیت تازه، مثلاً ویرایش عنوان کار یا تاریخ سررسید، خودتان به همین پروژه اضافه کنید.

$ devna rate --article

—
هنوز رأیی ثبت نشده
  1. ۵۰
  2. ۴۰
  3. ۳۰
  4. ۲۰
  5. ۱۰

این مطلب چقدر به کارتان آمد؟

روی ستاره‌ها بزنید

واکنش شما

اولین نفری باشید که واکنش نشان می‌دهد.

پرسش‌های پرتکرار

برای یادگیری React چه چیزی از جاوااسکریپت باید بلد باشم؟

توابع پیکانی، destructuring، عملگر spread، متدهای map و filter آرایه، ماژول‌ها (import و export) و مفهوم Promise. هرچه این‌ها را بهتر بدانید، React را سریع‌تر یاد می‌گیرید.

ری‌اکت کتابخانه است یا فریم‌ورک؟

React خودش کتابخانه‌ای برای ساخت رابط کاربری است. برای مسیریابی، رندر سمت سرور و ساخت اپلیکیشن کامل معمولاً از فریم‌ورک‌هایی مثل Next.js یا ابزار ساختی مثل Vite کنارش استفاده می‌شود.

چرا نباید state را مستقیم تغییر داد؟

React با مقایسه‌ی مقدار قبلی و جدید تشخیص می‌دهد چه چیزی باید دوباره رندر شود. اگر آرایه یا شیء را درجا تغییر دهید، مرجع آن عوض نمی‌شود و ممکن است صفحه به‌روز نشود.

React را با JavaScript شروع کنم یا TypeScript؟

اگر تازه‌کار هستید، با JavaScript شروع کنید تا روی مفاهیم React تمرکز کنید. بعد از ساختن یکی دو پروژه، رفتن به TypeScript با قالب react-ts در Vite ساده است.

منابع

  1. React — Quick Start
  2. React — Build a React app from Scratch
  3. React — Thinking in React
  4. Vite — Getting Started

خطایی در این مطلب دیدید؟ به تحریریه گزارش دهید؛ اصلاحیه‌ها طبق اصول تحریریه ثبت می‌شوند.

دیدگاه‌ها

۰/۲٬۰۰۰

دیدگاه‌ها پس از بررسی تحریریه منتشر می‌شوند. توهین، تبلیغ و لینک‌های بی‌ربط حذف می‌شوند؛ نقد فنی و مستند همیشه خوش‌آمد است.

$ comments --count۰

هنوز کسی چیزی ننوشته. اولین دیدگاه را شما ثبت کنید.

مطالب مرتبط